ผ่ารัฐวิสาหกิจวิกฤติ: ทีโอทีเข้าขั้นวิกฤติ เสี่ยงขาดทุนพุ่ง 8 พันล้าน

รัฐวิสาหกิจโทรคมส่อเค้าวิกฤติ "ทีโอที" หนักสุดประเมินปีนี้ขาดทุนพุ่ง 5 พันล้าน เหตุไร้รายได้สัมปทาน แผนฟื้นฟูองค์กรไม่คืบ หลายโครงการถูกเบรก คสช.สั่งตรวจสอบหนัก ทั้งโครงการ 3จี โครงการยูเอสโอ ประเมินยาวถึงปี 2558 เสี่ยงขาดทุน ทะลุ 8 พันล้าน ด้าน "กสท" ผลดำเนินงานโดยรวมยังดี อานิสงส์บริการสื่อสารข้อมูลมีแนวโน้มโตสูง เผยปีที่แล้ว รับรายได้3จีเอชเอสพีเอกว่า 2.5 หมื่นล้าน

          ทั้งนี้ สำนักงานคณะกรรมการนโยบายรัฐวิสาหกิจ (สคร.) ประเมินผลข้อมูลสำคัญของรัฐวิสาหกิจไทย โดยประเมินทีโอที อยู่ในระดับวิกฤติ และเสนอให้เร่งดำเนินการปรับปรุงแผนยุทธศาสตร์ แผนงานในการกำหนดบทบาท เพื่อให้เกิดความชัดเจนในบทบาทการดำเนินงานและแก้ไขปัญหาการดำเนินธุรกิจ ขณะที่ "กสท" อยู่ในข่ายต้องระมัดระวัง

          นายยงยุทธ วัฒนสินธุ์ กรรมการ ผู้จัดการใหญ่ บมจ.ทีโอที กล่าวว่า ผลประกอบการปี 2556 ที่ผ่านมา บริษัทมีกำไรสุทธิ รวมรายได้จากสัญญาสัมปทาน 4,128 ล้านบาท ลดลง 62% เมื่อเทียบกับปี 2555 ซึ่งมีกำไรสุทธิ 10,874 ล้านบาท โดยสาเหตุสำคัญ ที่ทำให้กำไรสุทธิปี 2556 ลดลง เกิดจากการด้อยค่า สินทรัพย์ตามสัญญาร่วมการงานเพิ่มขึ้น 87.9% คิดเป็นมูลค่า 14,728 ล้านบาท และกรณีไม่รวมรายได้ จากสัญญาสัมปทานจะขาดทุน 13,993 ล้านบาท

          โดยขาดทุนเพิ่มขึ้น 5.3% เมื่อเทียบกับ ปี 2555 ทั้งนี้ปี 2556 ทีโอทีมีรายได้ 58,910 ล้านบาท ขณะที่ปี 2555 มีรายได้ 73,514 ล้านบาท

          คาดปีนี้ขาดทุน5พันล้าน

          สำหรับเป้าปี 2557 ทีโอทีตั้งเป้ารายได้ 31,744 ล้านบาท หรือโตจากปีก่อน 10% จากบริการ 3จี ที่คาดว่าจะมีรายได้ 2,992 ล้าน คิดเป็นจำนวน 2.6 ล้านราย และรายได้จากบริการเดิมโทรศัพท์ประจำปี บรอดแบนด์ และมัลติมีเดีย และรายได้เพิ่มอีกจำนวน 5,873 ล้านบาท

          อย่างไรก็ดี ปีนี้คาดว่า ทีโอที จะขาดทุนประมาณ 5,000 ล้านบาท เนื่องจากมาตรา 84 วรรค 3 ของพ.ร.บ. องค์กรจัดสรรคลื่นความถี่ฯ ทำให้ทีโอทีไม่มีรายได้จากค่าสัมปทาน ที่เคยได้ รับจากบมจ.แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส(เอไอเอส) ราวปีละ 22,000 ล้านบาท ซึ่งทีโอทีก็พยายามหารายได้ส่วนอื่น โดยเฉพาะการคาดหวังกับการลงทุน ตามแผนฟื้นฟู ที่เน้นลงทุนในโครงการที่สามารถสร้างรายได้ในระยะยาว

          หลายโครงการโดนตรวจสอบ

          แต่จนถึงขณะนี้ 3 โครงการใหญ่ ยังต้อง รออนุมัติจากครม.ประกอบด้วยโครงการ บรอดแบนด์ความเร็วสูง มูลค่า 32,000 ล้านบาท โครงการลงทุนระบบเคเบิลใต้น้ำระหว่างประเทศรองรับบริการอินเทอร์เน็ตระหว่างประเทศ มูลค่า 6,000 ล้านบาท  และโครงการสร้างโครงข่าย อัจฉริยะ(เอ็นจีเอ็น) มูลค่า 2,800 ล้านบาท ดังนั้น เมื่อโครงการเหล่านี้ถูกชะลอมีแนวโน้มว่าผลประกอบปีนี้จะขาดทุนมากกว่า 5,000 ล้านบาท

          ทั้งนี้ปี 2558 มีการรายงานตัวเลขต่อบอร์ดทีโอทีว่าอาจขาดทุนสูงถึง 8,000 ล้านบาท เพราะโครงการพื้นฐานสาธารณะในพื้นที่ห่างไกล (ยูเอสโอ) ที่ทีโอทีได้งานประมูลจาก กสทช.แล้ว มูลค่า 3,800 ล้านบาทถูกชะลอเพื่อตรวจสอบความโปร่งใสจากคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) เช่นเดียวกับโครงการ 3จี ของทีโอที ที่ยังติดปัญหา และโดนคสช.ตรวจสอบด้วยเช่นกัน

          บอร์ดเก่าแฉปัญหาหยั่งรากลึก

          แหล่งข่าวจากทีโอที ระบุว่า จากที่เคยดำรงตำแหน่งเป็นกรรมการ(บอร์ด) นั้น ปัญหาที่พบมากสุดและเป็นปัญหาใหญ่ของทีโอทีคือโดน ฝ่ายการเมืองล้วงลูกการทำงาน การกำหนดนโยบายต่างๆ ซึ่งฝ่ายการเมืองได้สั่งผ่านคนของตัวเอง ที่เข้ามานั่งเป็นบอร์ด นอกจากนี้ความร่วมมือของบอร์ดกับฝ่ายบริหาร และลงไปยังพนักงานทีโอทีไม่ราบรื่น ทำให้แต่ละโครงการกว่าจะตกลงกันได้ ล่าช้ากว่าคู่แข่ง

          ส่วนความล้มเหลวโครงการ 3จี ทีโอที 5,320 สถานีฐานที่ลงทุนกว่า 15,999 ล้านบาท แต่กลับมี รายได้ราว 100 ล้านบาท เพราะผิดพลาดมาตั้งแต่กำหนดให้ทีโอทีต้องใช้เสาสถานีฐานรวมกับเอกชน พอตกลงกันเรื่อยๆ ไม่ได้ พอมาเปลี่ยนบอร์ด บอร์ด ชุดใหม่มาก็ต้องการจะแก้แนวทางใหม่ สุดท้ายทีโอที ไม่ได้เดินไปไหนเลย การทำตลาดด้วยตัวเองนั้น ยิ่งเป็นไปไม่ได้ พนักงานรวมเป็นกลุ่มก้อน พอ นายตัวเองไม่ได้คุม 3จี ก็ไม่ทำงานต่อให้

          "ปัญหามันหยั่งรากลึกมาก ตั้งแต่ระบบวัฒนธรรมองค์กร คนทีโอทีสมัยนี้ไม่ได้รัก องค์กร ทำงานเร็วๆ เลิกงานเร็วๆ กลับบ้านเท่านั้น ไม่ได้ รู้สึกว่าเราต้องทำอะไรให้กับองค์กรบ้าง มาเจอกับโลกที่มันเปิดให้เอกชนทำได้ทุกอย่างทุกบริการทุกธุรกิจ ทีโอทีก็ทำอะไรไม่ได้แล้ว เจอการเมืองที่ส่งคนของตัวเองมานั่งเป็นบอร์ดกอบโกยทุกอย่างที่ทำได้ องค์กรก็อยู่ไม่ไหว" แหล่งข่าว กล่าว

          "กสท"รายได้เข้าเป้า ภาพรวมธุรกิจยังดี

          ขณะที่ ทีโอที อยู่ในสภาวะวิกฤติ แต่อีกรัฐวิสาหกิจอย่าง "บมจ. กสท โทรคมนาคม" กลับมีผลดำเนินงานที่ไม่ย่ำแย่นัก โดยเฉพาะการรับรู้รายได้จากโครงการ 3จีเอชเอสพีเอ ที่ทำร่วมกับทรู และรายได้จากบริการด้านสื่อสารข้อมูลที่ยังเติบโตอย่างต่อเนื่อง

          นายกิตติศักดิ์ ศรีประเสริฐ กรรมการผู้จัดการ ใหญ่ บมจ.กสท โทรคมนาคม กล่าวว่า บริษัทมีรายได้ ปี 2556 อยู่ที่ 37,363 ล้านบาท แบ่งเป็น รายได้จาก ธุรกิจโทรศัพท์มือถือผ่านบริการบนสัญญาให้บริการโทรศัพท์รูปแบบใหม่ 3จีเอชเอสพีเอ ของบริษัท บีเอฟเคที (ประเทศไทย) กับกลุ่มทรูฯ ราว 25,000 ล้านบาท หรือ 62% ของรายได้ และอีก 38% หรือ 15,000 ล้านบาท มาจากรายได้ธุรกิจอื่นๆ ส่งผลให้กสทมีกำไร 887 ล้านบาท ในขณะนี้แผนดำเนินงานดีขึ้นกว่าแผนฟื้นฟูถึง 2,694 ล้านบาท มาจากการบริหารต้นทุนที่ดีขึ้น และรายได้จากตัวบีเอฟเคทีรับรู้รายได้มากขึ้น

          ปัจจุบันรายได้เฉพาะจากธุรกิจที่ กสท ดำเนินการ เองมาจากบริการสื่อสารข้อมูล(ดาต้าคอม) 45-50% คิดเป็นมูลค่าปีละ 5,700 ล้านบาท ธุรกิจโทรศัพท์ทางไกลระหว่างประเทศ(ไอดีดี) 4,000 ล้านบาท หรือ  35% ธุรกิจโมบายล์ 20% คิดเป็น 2,000 ล้านบาท แผน ธุรกิจในอนาคตจึงให้ความสำคัญกับดาต้าคอมมากที่สุด

          โดยศักยภาพการสร้างรายได้และโอกาสการเติบโตของธุรกิจ กลุ่มบริการสื่อสารข้อมูล จะได้รับแรงผลักดันจากการเติบโตของธุรกิจอินเทอร์เน็ตเกตเวย์และวงจรสื่อสารข้อมูลในประเทศของกสท ซึ่งรองรับผู้ให้บริการอินเทอร์เน็ตทั้งอินเทอร์เน็ต เซอร์วิส โพรวายเดอร์ และโมบาย โอเปอเรเตอร์

          ขณะที่ กสทพยายามเสริมความแข็งแกร่งด้าน โครงข่ายทุกรูปแบบ เช่น การเปลี่ยนผ่านระบบทีวีอนาล็อกเป็นดิจิทัล เปิดบริการใหม่สำหรับลูกค้ากลุ่มคอนเทนท์ โพรวายเดอร์ผ่านระบบดาวเทียมออกอากาศระบบดิจิทัล

          ตั้งเป้ารายได้ปีนี้4หมื่นล้าน

          สำหรับปี 2557 กสท ตั้งเป้ารายได้รวมไว้ที่ 46,000 ล้านบาท ไม่รวมรายได้จากสัมปทาน หรือเพิ่มขึ้นเกือบ 9,000 ล้านบาท จากปี 2556 ซึ่งมีรายได้ อยู่ที่ 37,363 ล้านบาท มาจากธุรกิจ 3จีเอชเอสพี 25,000 ล้านบาท หรือ 60% ของรายได้รวม ส่วนรายได้จาก 3จีแบรนด์มาย ตั้งเป้ามีรายได้ 2,500 ล้านบาท จากการขายเลขหมายให้ได้ 7 แสนเลขหมายภายในปีนี้ ส่วนธุรกิจสื่อสารตั้งเป้ามีรายได้ 7,500 ล้านบาท ,ธุรกิจไอที 677 ล้านบาท และธุรกิจโทรศัพท์ระหว่างประเทศ 3,600 ล้านบาท รวมถึงธุรกิจอื่นๆ อาทิ ค่าเช่าใช้โครงข่าย และดอกเบี้ย เป็นต้น โดยจะมีรายได้อีกราว 6,000 กว่าล้านบาท

          ยันสถานะการเงิน "ไม่วิกฤติ"

          ส่วนแผนฟื้นฟูองค์กร เบื้องต้นบอร์ดกสทได้พิจารณารายละเอียดตามแผนงานที่ฝ่ายบริหารเสนอต่อกระทรวงการคลัง กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (ไอซีที)  และสำนักงานนโยบายรัฐวิสาหกิจ (กนร.) ว่า สภาวะทางการเงิน ของกสทไม่ได้น่ากังวลหรือเข้าสู่ภาวะวิกฤติ อย่างที่เข้าใจ เพราะกสทยังมีรายได้ที่สม่ำเสมอ และเป็นรายได้จากการดำเนินงานของตัวเอง คือบริการโทรศัพท์ระหว่างประเทศ และบริการสื่อสารข้อมูล ซึ่งในแต่ละปีมีรายได้รวมกัน มากกว่า 15,000 ล้านบาท